Kiểm soát phát triển nhà cao tầng để giảm tải nội đô

Cùng với tốc độ đô thị hóa nhanh đến chóng mặt, các thành phố lớn đang phải đối mặt với nguy cơ mất cân bằng về hệ thống hạ tầng cơ sở cùng môi trường…

Một trong những nguyên nhân dẫn đến tình trạng này là sự quá tải về dân số đối với các đô thị trung tâm, trong đó có việc thiếu kiểm soát phát triển nhà cao tầng.


Khu vực trung tâm hiện hữu TPHCM.

Đô thị bị bức tải


Định hướng quy hoạch phát triển tổng thể đô thị quốc gia đến năm 2025 đã chỉ rõ phải phát triển hệ thống đô thị hài hòa, cân đối giữa các vùng miền trong cả nước. Tuy nhiên, trên thực tế, dân số cơ học ở những đô thị lõi, đô thị trung tâm vẫn không ngừng tăng. Đặc biệt, xu hướng tập trung hóa đô thị hiện đang diễn ra phổ biến tại các thành phố lớn như Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh.


Nếu các đô thị trong khu vực châu Á như tại Singapore, Hong Kong, mật độ dân số chỉ khoảng 6.500 người/km2 thì tại Thành phố Hồ Chí Minh con số này khoảng 26.500 người/km2. Với Thủ đô Hà Nội, hiện các quận nội thành cũng có mật độ lên tới 25.000-36.000 người/km2. Nếu nhìn lại quy hoạch năm 1998 mà Thủ tướng Chính phủ đã phê duyệt mới thấy giật mình bởi chỉ tiêu bốn quận nội thành Hà Nội (Hoàn Kiếm, Ba Đình, Đống Đa và Hai Bà Trưng) chỉ đề ra mức 800.000 dân, nhưng hiện nay đã phát triển lên tới 1,2 triệu dân.


Cùng với dòng người dịch cư ngày càng tăng, nhu cầu về nhà ở tại các đô thị đã trở lên bức xúc và phát triển loại hình chung cư cao tầng cũng là lộ trình tất yếu. Tuy nhiên, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trịnh Đình Dũng khẳng định việc phát triển nhà cao tầng tại nội đô cũng như sự ra đời của các công trình công cộng như trường học, bệnh viện, trung tâm mua sắm… chưa được kiểm soát một cách chặt chẽ và gia tăng với tốc độ chóng mặt. Không những thế, các khu đô thị mới còn thiếu hạ tầng kỹ thuật, xã hội, hạ tầng dịch vụ đồng bộ.


Nhiều khu đô thị xây xong, dân đã dọn về ở nhưng vẫn thiếu trường học, phòng khám bệnh, khu dịch vụ-thương mại… Do thiếu vốn, việc đầu tư phát triển hạ tầng hiện nay rất chậm so với yêu cầu của sự phát triển đô thị. Vì vậy, tất cả những yếu tố này đã tham gia bức tải nội đô và ảnh hưởng không tốt đến chất lượng cuộc sống của người dân.


Kiểm soát phát triển nhà cao tầng


Trong phiên chất vấn tại kỳ họp thứ 2 Quốc hội khóa XIII, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trình Đình Dũng đã nêu ra một số quan điểm liên quan đến việc phát triển hạ tầng xã hội. Bộ trưởng đề nghị kiểm soát chặt chẽ việc xây dựng thêm các công trình cao tầng – nơi có nhiều người làm việc và sinh sống tại các quận nội thành của hai đô thị lớn là Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh.


Cao ốc mọc lên ngày càng nhiều ở khu trung tâm thành phố Hà Nội.

Đây cũng là một trong những biện pháp quan trọng để kiểm soát chặt chẽ việc tăng dân số cơ học ở các quận nội thành, góp phần giảm mật độ dân số. Muốn vậy, các đô thị nên phát triển thêm nhiều khu đô thị mới khang trang để chuyển dần dân ở bốn quận nội thành Hà Nội và những khu vực nội thành của Thành phố Hồ Chí Minh ra bên ngoài.


Vấn đề này, trong quy hoạch Thủ đô Hà Nội đã khẳng định mục tiêu từ 10 đến 20 năm nữa sẽ chuyển được khoảng 400.000 dân tại bốn quận nội thành ra ngoài khu vực này. Tuy nhiên, đây l